Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси

⌂ ЎЗ ҚР РУ EN

Қарақалпақстан Республикасы

Жанажан Ўатанымыз – Өзбекистан Республикасы өзиниң ғәрезсиз раўажланыў жылларында әсирлерге барабар жолды басып өтти. Тарийхый қысқа усы дәўирде қала ҳәм аўылларымыздың, пүткил елимиздиң келбети, жәмийетимиздеги социаллық-сиясий мүнәсибетлер пүткиллей өзгерди. Турмысымыздың барлық салалары менен тармақларында турақлы өсиў пәтлери көзге тасланбақта. Ең әҳмийетлиси, халқымыз қәлбинде өз журтына ийелик етиў сезими, усы уллы Ўатанның бүгинги ҳәм ертеңги күнине жуўапкершилик туйғылары күшейип, оның сана-сезими менен дүньяға көз-қарасы кеңейип бармақта.

Ғәрезсизлик жыллары пүткил мәмлекетимизге, ҳәр бир аймақ ҳәм регионға дөретиўшилик ҳәм жаңаланыўлар баслап келгениниң тастыйығын Өзбекистанымыздың арқа бөлегинде жайласқан Қарақалпақстан Республикасы мысалында да айқын көриў мүмкин.

Сақый ҳәм бийтәкирар қарақалпақ топырағы мәмлекетимиздиң социаллық-экономикалық раўажланыўында айырықша орын ийелейди. Бул туўралы сөз еткенде, ҳүрметли Президентимиз Ислам Абдуғаниевич Каримовтың «Қарақалпақ халқы мудамы журтымыздың сүйенген таўларының бир болып есапланған» деген сөзлерин ядқа алыў орынлы.

Сонлықтан да ғәрезсизлик жылларында басқа аймақлар қатарында Қарақалпақстанның раўажланыўына да үлкен итибар берилмекте. Мине, усындай дыққат-итибар арқасында бүгинги күнде республика пайтахты – Нөкис қаласынан баслап, район орайлары, қала ҳәм аўыллар, ҳәтте ең шетте жайласқан аўылларға шекем ҳәр тәреплеме өзгерип, жаңаланып, раўажланып бармақта. Бунда, әсиресе, мәмлекетимиз басшысының тиккелей басламасы менен ислеп шығылып, үзликсиз әмелге асырылып атырған Қарақалпақстан Республикасын социаллық-экономикалық раўажландырыў бағдарламалары үлкен әҳмийетке ийе болмақта. Соны да айтыў керек, бул бағдарламалар республиканы әсирлер даўамындағы әпиўайы аграр үлкеден заманагөй өндирислик ҳәм социаллық-экономикалық инфрадүзилмелерге, транспорт-коммуникация тармақларына, маман кадрларға ийе қүдиретли аймаққа айландырыўды нәзерде тутады.

Бағдарламалардың басқышпа-басқыш турмысқа енгизилиўи нәтийжесинде қарақалпақ дияры бүгинги күнде танып болмас дәрежеде өзгерип, жылдан-жылға шырай ашып, жедел пәтлер менен раўажланып баратырған үлкеге айланды.

Ғәрезсизлик жылларында бул жерде әмелге асырылған үлкен социаллық-экономикалық өзгерислер, қурылыс ҳәм абаданластырыў жумысларын санап шегине жетиў мүмкин емес. Орайлық Азияда бирден-бир есапланған, саҳра қойнындағы кәрамат деп ат алған Қоңырат сода заводы, Хожели шийше заводы, «Орайлық Азия безеў таслары» қоспа кәрханасы, Қоңыраттағы карбид, Нөкистеги мрамор ҳәм кабель заводлары, Үрге газ кәни, “Элтекс” ҳәм “Катекс” комплекслери сыяқлы заманагөй өндирислик объектлери, Қарқалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси, Ташкент мәлимлеме технологиялары университетиниң Нөкис филиалы, Олимпия резервлери колледжи имаратлары, 345 километрлик Наўайы–Нөкис темир жолы, Нөкис пенен Хожелини байланыстырыўшы үлкен көпир, Қоңырат автомобиль жолы, онлап улыўма билим бериў мектеплери, лицей ҳәм колледжлер, балалар спорты, балалар музыка ҳәм көркем өнер мектеплери сыяқлы көплеген имаратлар – булардың ҳәммеси ғәрезсизликтиң жемиси болып есапланады.

Миллий автомагистрал қурылысында жүз берген үлкен ўақыялардың бири – бул усы жолдың Нөкис қаласына кирер жеринде жаңа көпир ҳәм кесилиспе жолдың қурылысы болып табылады.

Соны айрықша атап өтиў керек, ҳүрметли Президентимиздиң басламасы менен ирге тасы қаланған Үстирт газ-химия комплексиниң қурылысы бүгинги күнде дүнья халықларының итибарын өзине қаратпақта.

Ең әҳмийетлиси, қарақалпақ халқы әсирлер даўамында әрман етип, умтылып келген ийгиликли мақсетине жетти – азат ҳәм еркин, тыныш-татыў турмысқа еристи, өз тарийхын, мәдений мийрасын, миллий дәстүрлери менен қәдириятларын тиклеў, өзлигин аңлаў имканиятына ийе болды.

Қарақалпақстан Республикасы Өзбекистанның арқа-батыс бөлиминде, Әмиўдәрьяның төменги жағында, Арал теңизиниң түслик жағаларында жайласқан. Республика түслик-батыс тәрептен Қарақум шөлине тутасқан. Оның арқа-батысында Үстирт тегислиги, арқа-шығыс тәрепинде болса Қызылқум шөли бар. Арал теңизиниң түслик аймағы қарақалпақ жеринде жайласқан. Қарақалпақстанның улыўма жер майданы 166,6 мың квадрат километрден ибарат болып, ол аймағының үлкенлиги жағынан Өзбекстан Республикасы ўәлаятлары арасында биринши орында турады. Республика халқының саны 1 миллион 700 мың адамнан артық.

Республиканың ҳәкимшилик-аймақлық дүзилиси 14 район ҳәм 1 қаладан ибарат. Булар - Әмиўдәрья, Беруний, Қараөзек, Кегейли, Қоңырат, Қанлыкөл, Мойнақ, Нөкис, Тахтакөпир, Төрткүл, Хожели, Шымбай, Шоманай, Елликқала районлары менен Нөкис қаласы.

Қарақалпақстан Өзбекистан Республикасы қурамындағы парламентлик басқарыў формасына ийе суверен республика болып есапланады. Қарақалпақстан өз Конституциясына, байрағы, герби ҳәм гимнине ийе. Қарақалпақстанның Конституциясы ҳәм нызамлары Өзбекистан Республикасы Конституциясы ҳәм нызамларына муўапық ислеп шығылған. Республикада улыўма басшылық Жоқарғы Кеңес Баслығы – Қарақалпақстан Республикасы парламенти тәрепинен әмелге асырылады.

Республиканың жоқары атқарыўшы ҳәкимияты Қарақалпақстан Республикасы Жоқарғы Кеңеси тәрепинен тастыйықланған Министрлер Кеңеси болып есапланады. Республика Министрлер Кеңесиниң қурамына Министрлер Кеңесиниң Баслығы, Баслықтың орынбасарлары, министрлер, мәмлекетлик комитетлердиң баслықлары, ири концернлер ҳәм бирлеспелердиң басшылары киреди. Қарақалпақстан Республикасы Министрлер Кеңесиниң Баслығы лаўазымы бойынша Өзбекистан Республикасы Министрлер Кабинетиниң қурамына киреди. Өзбекистан Республикасы пайтахты Ташкент қаласында, Өзбекистан Республикасы Министрлер Кабинети қасында Қарақалпақстан Республикасының турақлы ўәкилханасы жумыс жүргизеди.

 

Сонғы жаңалықлар RSS

02.09.2017 Бири-бирине сай, жаңа мектеп имараты

Ертеде, Қараўымбеттеги қәсийетли дуз кәнине кәрўан тартып келген түйекеш-сәрўанлардың көзине «Жезкем­пир»диң қулаўында үзик-шолақ көринген тикжарлықлар «Ақшолақ» деп тилге алынса, елимиз өз ғәрезсизлигине ерискен жыллары «Қырыққыз» деп ат қойылған елатта бүгинги күнде толық қуўатлылығында ислеп турған Қоңырат сода заводы, Үстирт газ-химия комплексиндей пүткил дүньяға танылған ири өндирис орнына айланып, саҳра қойнындағы дала гүллериндей ашылған бул қалаға ҳәмме ҳәўес пенен қарайтуғын болды.

02.09.2017 «Нөкис полимер» кәрханасы иске түсти

Усы мүнәсибет пенен өткерилген илажда Қарақалпақстан Республикасы Министрлер Кеңесиниң Баслығы Қ.Сариев, «Uz-Kor Gas Chimical» ЖШЖ қоспа кәрханасы баслығының орынбасары Ж.Шарапов, кәрхана директоры С.Аннақлычев жыйналғанларды елимиз ғәрезсизлигиниң 26 жыллығы ҳәм кәрхананың ашылыўы менен қутлықлады.

02.09.2017 Студентлерге гүўалықлар тапсырылды

2-сентябрь күни республикамыздың барлық жоқары оқыў орынларында ғәрезсизлигимиздиң 26 жыллығы мүнәсибети менен «Пидайың болғаймыз сениң, Өзбекистан!» сүрени астында Ғәрезсизлик сабақлары ҳәм де Биринши Президентимиз И.Кәримовтың естелигине бағышланған «Еслеў сабақлары» өткерилди. Бердақ атындағы қарақалпақ мәмлекетлик университетинде де усы мүнәсибет пенен жаӊа оқыў жылыныӊ дәслепки сабақлары басланды.

02.09.2017 Нөкисте Ибрайым Юсупов атындағы мектеп-интернаты пайдаланыўға тапсырылды

Президентимиз Ш.Мирзиёев хал­қымыз бенен өзиниң сайлаўалды ушырасыўында Өзбекистан ҳәм Қарақалпақстан халық шайыры, Өзбекистан Қаҳарманы, әдебиятымыздыӊ раўажланыўына салмақлы үлес қосқан ири тулғалардың бири Ибра­йым Юсупов атындағы қәнигелестирилген мектеп-интернатын қурыў бо­йынша усынысын берип, усы жылдыӊ 20-21-январь күнлери республикамызға сапары даўамында усы имараттың ирге тасын қойған еди.

31.08.2017 «Нөкисэлектроаппарат» қоспа кәрханасы иске түсти

Өзбекистан Республикасы ғәрезсизлигиниң 26 жыллық байрамы алдынан пайтахтымызда «Нөкисэлектроаппарат» ЖШЖ қоспа кәрханасының ашылыў салтанаты болып өтти.

30.08.2017 Халқымыз мақтанышына айланған музей

Халқымыз тарийхын, миллий қәдириятларын, үрп-әдет дәстүрлерин, бийбаҳа мийрасларын сақлап, кең жәмийетшиликке таныстырып, әўладтан-әўлад­қа жеткерип киятырған, дүньяға белгили музейлериниң бири — бул Қарақалпақстан Республикасы мәмлекетлик көркем өнер музейи болып табылады.

30.08.2017 Өзбекистан Республикасы Ғәрезсизлигиниң 26 жыллығы мүнәсибети менен Қарақалпақстан Республикасының мәмлекетлик сыйлықлары менен сыйлықлаў ҳаққында

Өзбекистан Республикасы Ғәрезсизлигиниң 26 жыллығы мүнәсибети менен Қарақалпақстан Республикасының мәмлекетлик сыйлықлары менен сыйлықлаў ҳаққында

30.08.2017 Бәршени пидайылыққа жәмлеген байрам

Өзбекистан Республикасы ғәрезсизлигиниң 26 жыллығына бағышланып пайтахтымыздағы Ашық театрда «Пидайың болғаймыз сениң, Өзбекистан!» театрластырылған әдебий музыкалы-хореографиялық байрам салтанаты болып өтти.

29.08.2017 102 жастағы Тәжигүл апаға «Шуҳрат» медалы тапсырылды

Өзбекистан Республикасы ғәрезсизлигиниң 26 жыллық байрамы алдынан елимиздеги 100 жастан асқан бир топар нураний инсанлары Президентимиздиң пәрманына муўапық «Шуҳрат» медалы менен сыйлықланған еди. Олардың арасында Қанлыкөл районы, «Қосжап» аўыл пуқаралар жыйыны аймағындағы «Бегжап» аўылында жасаўшы Тәжигүл апа Аллиярова да бар.

20.08.2017 ШОМАНАЙДА БАЛАЛАР КИТАП ДҮКАНЫ АШЫЛДЫ

Президентимиз усы жыл 20-21-январь күнлери республикамызға сапары даўамында, Шоманай районында да болып, республикамызды социаллық-экономикалық жақтан раўажландырыў, инфраструктураны жақсылаў, қала ҳәм районларымызды абаданластырыў бойынша бир қатар усыныслар берген еди.